.jpg "Zubeen Garg")
প্ৰবাদপ্ৰতিম শিল্পী জুবিন গাৰ্গ আধুনিক অসমীয়া সমাজ, সংস্কৃতি আৰু সংগীত জগতৰ এক অপৰিহাৰ্য আৰু যুগান্তকাৰী নাম। বিগত তিনিটা দশক ধৰি তেওঁ অসমীয়া ডেকা-গাভৰু তথা আবাল-বৃদ্ধ-বনিতাক নিজৰ কণ্ঠৰ যাদুখৰে মন্ত্ৰমুগ্ধ কৰি ৰাখিছে। তেওঁ কেৱল এজন কণ্ঠশিল্পীয়েই নহয়, বৰঞ্চ তেওঁ একাধাৰে সুৰকাৰ, গীতিকাৰ, সংগীত পৰিচালক, অভিনেতা, নাট্যকাৰ, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, প্ৰযোজক আৰু এগৰাকী নিৰ্ভীক সমাজকৰ্মী।
অসমীয়া সংগীতৰ সুঁতিটোক এক আধুনিক আৰু বিশ্বজনীন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাত জুবিন গাৰ্গৰ অৱদান অতুলনীয়। তলত জুবিন গাৰ্গৰ জীৱন, কৃতি আৰু অসমীয়া সমাজলৈ তেওঁৰ সামগ্ৰিক অৱদানৰ বিষয়ে এক বহল আলোকপাত কৰা হ’ল:
১. জন্ম আৰু প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হৈছিল ১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত মেঘালয়ৰ তুৰাত। তেওঁৰ পিতৃদত্ত নাম আছিল জুবিন বৰঠাকুৰ। তেওঁৰ পিতৃ কপিল বৰঠাকুৰ এজন প্ৰশাসনিক বিষয়া হোৱাৰ উপৰিও এগৰাকী সুপৰিচিত কবি আৰু গীতিকাৰ (ছদ্মনাম 'মিডাস') আছিল। মাতৃ প্ৰয়াত ইলি বৰঠাকুৰো এগৰাকী পাকৈত গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। ঘৰুৱা সাংস্কৃতিক পৰিৱেশৰ মাজতেই জুবিনৰ শৈশৱ অতিবাহিত হৈছিল।
প্ৰখ্যাত পশ্চিমীয়া সংগীতজ্ঞ জুবিন মেহতাৰ নামেৰে তেওঁৰ নাম 'জুবিন' ৰখা হৈছিল আৰু তেওঁৰ আইতাকৰ ফালৰ উপাধি 'গাৰ্গ'ক তেওঁ পিছলৈ নিজৰ বৃত্তিমূলক নাম হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ লয়। তেওঁৰ ভনীদ্বয় — প্ৰয়াত জোনকী বৰঠাকুৰ (যি এগৰাকী অভিনেত্ৰী আৰু গায়িকা আছিল) আৰু পলিমা বৰঠাকুৰ। জুবিনৰ শিক্ষাজীৱন অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত কাটিছিল। তেওঁ তামুলপুৰ হাইস্কুলত প্ৰাথমিক শিক্ষা গ্ৰহণ কৰাৰ পিছত গুৱাহাটীৰ বি বৰুৱা কলেজত বিজ্ঞান শাখাত স্নাতক বৰ্ষত নামভৰ্তি কৰে, যদিও সংগীতৰ প্ৰতি থকা তীব্ৰ আকৰ্ষণৰ বাবে তেওঁ আনুষ্ঠানিক শিক্ষা আধাতে সামৰে।
২. সংগীত জীৱনৰ আৰম্ভণি আৰু 'অনামিকা'ৰ জোৱাৰ
জুবিন গাৰ্গে অতি কম বয়সৰ পৰাই গুৰু ৰবীন বৰ্জয়ীৰ ওচৰত শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল। তবলা, ঢোল, গীটাৰ, কি-বোৰ্ড আদিকে ধৰি বিভিন্ন বাদ্যযন্ত্ৰ বজোৱাত তেওঁ সৰুৰে পৰাই সিদ্ধহস্ত আছিল। ১৯৯২ চনত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ যুৱ মহোৎসৱত তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ খিতাপ অৰ্জন কৰে আৰু ইয়াৰ পিছতেই তেওঁ অসমৰ সংগীত জগতত পেশাদাৰী ভাৱে খোজ পেলায়।
১৯৯২ চনৰ শেষৰ ফালে মুক্তি লাভ কৰে জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰথমটো একক এলবাম 'অনামিকা'। এই এলবামটোৱে অসমীয়া সংগীতৰ ইতিহাসত এক অভূতপূৰ্ব বিপ্লৱৰ সূচনা কৰে। পশ্চিমীয়া পপ সংগীতৰ সৈতে থলুৱা অসমীয়া সুৰৰ যি ফিউজন (Fusion) জুবিনে দেখুৱালে, সি থিতাতে অসমৰ যুৱ প্ৰজন্মক আকৰ্ষিত কৰিলে। 'অনামিকা'ৰ অভাৱনীয় সফলতাৰ পিছত জুবিনে আৰু পিছলৈ ঘূৰি চাব লগা হোৱা নাই। ইয়াৰ পিছত মুক্তি পোৱা 'মায়া', 'আশা', 'অন্যায়', 'অজানিতে', 'ৰং', 'চিনাকি মন', 'নন-ষ্টপ হোলী' আদি এলবমে তেওঁক অসমৰ ঘৰে ঘৰে জনপ্ৰিয় কৰি তোলে।
৩. সংগীতৰ শৈলী আৰু বৈচিত্ৰ্যময় সৃষ্টিৰাজি
জুবিন গাৰ্গৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ বিশেষত্বটো হ’ল তেওঁৰ কণ্ঠৰ বহুমুখী প্ৰতিভা (Versatility)। তেওঁ একেটা সুৰতে আবদ্ধ হৈ থকা শিল্পী নহয়। তেওঁৰ কণ্ঠত যিদৰে বিৰহৰ কৰুণ সুৰ প্ৰাণ পাই উঠে, ঠিক সেইদৰে প্ৰেমৰ ৰোমাণ্টিক গীত বা বিহুৰ ফূৰ্তিবাজ সুৰো সমানেই সজীৱ হৈ পৰে।
ৰোমাণ্টিক আৰু আধুনিক গীত: 'তুমি চোৱা যেতিয়া', 'মন সৰোবৰ', 'মায়া মাথো মায়া' আদি গীতসমূহে অসমীয়া শ্ৰোতাৰ হৃদয়ত আজিও দোলা দি থাকে।
বিহু আৰু লোকসংগীত: অসমৰ জাতীয় উৎসৱ বিহুৰ ক্ষেত্ৰতো জুবিন গাৰ্গৰ অৱদান অতুলনীয়। তেওঁৰ কণ্ঠৰ 'বিহু ওলাইছে', 'জানমণি' ছিৰিজৰ গীতসমূহে বিহু মঞ্চসমূহ বহুবছৰ ধৰি উত্তাল কৰি ৰাখিছে। অসমৰ লোক-সংগীত, গোৱালপৰীয়া গীত আৰু ঝুমুৰ গীতকো তেওঁ আধুনিক বাদ্যযন্ত্ৰৰ ব্যৱহাৰেৰে নতুন প্ৰজন্মৰ মাজলৈ লৈ গৈছে।
ভক্তিৰসৰ গীত: শংকৰী সংস্কৃতিৰ প্ৰতি শ্ৰদ্ধা জনাই জুবিনে বৰগীত আৰু জিকিৰসমূহকো অতি সন্মানেৰে নিজৰ কণ্ঠৰে সজাই তুলিছে।
৪. ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত জুবিন গাৰ্গ (বলিউড যাত্ৰা)
কেৱল অসমতে আৱদ্ধ নাথাকি জুবিন গাৰ্গে হিন্দী চলচ্চিত্ৰ জগত অৰ্থাৎ বলিউডতো নিজৰ প্ৰতিভাৰ স্বাক্ষৰ দাঙি ধৰিছে। ২০০০ চনৰ আশে-পাশে তেওঁ মুম্বাইলৈ যায় আৰু কেইবাখনো হিন্দী ছবিত নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আৰু সংগীত পৰিচালক হিচাপে কাম কৰে।
২০০৬ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত 'গেংষ্টাৰ' (Gangster) ছবিৰ "য়া আলী" (Ya Ali) গীতটিয়ে জুবিনক সমগ্ৰ ভাৰত তথা দক্ষিণ এছিয়াত এক বিশাল পৰিচিতি প্ৰদান কৰে। এই গীতটো সেই বছৰৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ হিট গীত আছিল আৰু ইয়াৰ বাবে তেওঁ গ্ল'বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ডৰ (GIFA) শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লাভ কৰে। ইয়াৰ উপৰিও 'ক্ৃশ ৩', 'ফিজা', 'কাণ্টে', 'প্যাৰ কে ছাইড ইফেক্টছ', 'ৰাইড', 'দম লগা কে হাইশা' আদি বহু জনপ্ৰিয় ছবিত তেওঁ কণ্ঠদান কৰিছে। তেওঁ হিন্দী, বঙালী, ওড়িয়া, তামিল, তেলেগু, কানাড়া, বড়ো, কাৰ্বি, চাহ জনগোষ্ঠীয় আদিকে ধৰি প্ৰায় ৪০ টাতকৈও অধিক ভাষাত হাজাৰ হাজাৰ গীত গাইছে।
৫. চলচ্চিত্ৰ জগতত খোজ আৰু পৰিচালনা
সংগীতৰ সমান্তৰালভাৱে জুবিন গাৰ্গে অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতখনকো পুনৰুজ্জীৱিত কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে। তেওঁ অভিনয় কৰা প্ৰথম ছবি আছিল ২০০০ চনৰ 'তুমি মোৰ মাথো মোৰ'। ইয়াৰ পিছত তেওঁ 'dinabandhoo', 'মন যায়' আদি অৰ্থবহ ছবিত অভিনয় কৰি দৰ্শক আৰু সমালোচকৰ প্ৰশংসা বুটলে।
২০১৭ চনত জুবিন গাৰ্গৰ পৰিচালনা, প্ৰযোজনা আৰু অভিনয়েৰে মুক্তি লাভ কৰে 'মিছন চাইনা' (Mission China)। এই ছবিখনে অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ ইতিহাসত সৰ্বাধিক উপাৰ্জনৰ অভিলেখ গঢ়ি ব্যৱসায়িক দিশত এক নতুন আশাৰ বতৰা কঢ়িয়াই আনে। ইয়াৰ পিছত ২০১৯ চনত মুক্তি পোৱা তেওঁৰ আন এখন ছবি 'ৰত্নাকৰ' (Ratnakar)—এ পূৰ্বৰ সকলো অভিলেখ ভংগ কৰি অসমীয়া চিনেমা জগতলৈ দৰ্শকক পুনৰ আকৰ্ষিত কৰে। তেওঁৰ আন চিনেমা যেনে 'কাঞ্চনজংঘা', 'ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২' আদিয়েও ছবিগৃহসমূহলৈ বিপুল দৰ্শক নমাই আনিবলৈ সক্ষম হৈছিল।
৬. সমাজ সচেতনতা, জনহিতকৰ কাম আৰু 'ব্ৰেকফাইন ফাউণ্ডেচন'
জুবিন গাৰ্গ কেৱল চাৰিবেৰৰ ভিতৰত থকা এজন কেৰিয়াৰকেন্দ্ৰিক শিল্পী নহয়। সমাজৰ প্ৰতি থকা দায়বদ্ধতাৰ বাবে তেওঁ সদায় সুকীয়া। অসমৰ বানপানী, জুই বা যিকোনো প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ সময়ত তেওঁ সদায় আক্ৰান্তৰ কাষত থিয় দিছে। সাহায্য পুঁজি গঠন কৰি তেওঁ দুৰ্গতসকলক পোনপটীয়াকৈ সহায় কৰি আহিছে।
তেওঁৰ নিজাকৈ থকা সামাজিক সংগঠন 'ব্ৰেকফাইন ফাউণ্ডেচন' (Br社会fine Foundation)—ৰ জৰিয়তে তেওঁ সমাজৰ পিছপৰা শ্ৰেণীৰ লোকসকলক চিকিৎসা, শিক্ষা আদিৰ ক্ষেত্ৰত সহায় কৰে। ইয়াৰোপৰি, অসমৰ কৃষি খণ্ডক স্বাৱলম্বী কৰাৰ উদ্দেশ্যে তেওঁ যুৱ প্ৰজন্মক খেতি-বাতিৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত কৰিবলৈ নিজে কৃষি কাৰ্যৰ সৈতেও জড়িত হৈছে। কৰ্কট ৰোগত আক্ৰান্ত শিশুসকলৰ চিকিৎসাৰ বাবেও তেওঁ অহৰহ বৰঙণি আগবঢ়াই আহিছে।
৭. জাতীয়তাবাদ আৰু নিৰ্ভীক ব্যক্তিত্ব
অসম আৰু অসমীয়া জাতিৰ স্বাৰ্থৰ হকে জুবিন গাৰ্গে সদায় স্পষ্ট আৰু নিৰ্ভীক স্থিতি গ্ৰহণ কৰি আহিছে। চৰকাৰী পক্ষৰ ভূল নীতিৰ বিৰুদ্ধে বা সমাজৰ অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে মাত মাতিবলৈ তেওঁ কেতিয়াও কুণ্ঠাবোধ কৰা নাই।
অসমত হোৱা নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন (CAA) বিৰোধী আন্দোলনৰ সময়ত তেওঁ সক্ৰিয়ভাৱে ৰাজপথলৈ ওলাই আহিছিল আৰু আন্দোলনৰ সাংস্কৃতিক নেতৃত্ব বহন কৰিছিল। তেওঁৰ স্পষ্টবাদিতাৰ বাবে কেতিয়াবা তেওঁ বিতৰ্কৰ মাজতো সোমাই পৰে, কিন্তু অসমৰ মানুহে জানে যে জুবিনৰ হৃদয়খন নিৰ্ভেজাল আৰু তেওঁৰ প্ৰতিটো পদক্ষেপ কেৱল দেশ আৰু জাতিৰ কল্যাণৰ বাবেহে।
৮. সন্মান আৰু স্বীকৃতি
নিজৰ সুদীৰ্ঘ শৈল্পিক যাত্ৰাত জুবিন গাৰ্গে অসংখ্য বঁটা আৰু সন্মানেৰে বিভূষিত হৈছে:
ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (National Film Award): ২০০৫ চনত 'eco-friendly' শ্ৰেষ্ঠ ছবি 'কানীন' আৰু ভনীয়েক জোনকী বৰঠাকুৰৰ স্মৃতিত নিৰ্মিত 'dinabandhoo' চিনেমাৰ বাবে তেওঁ বিশেষ সন্মান লাভ কৰিছিল।
ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা: অসম চৰকাৰৰ ফালৰ পৰা তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক আৰু কণ্ঠশিল্পীৰ কেইবাটাও বঁটা লাভ কৰিছে।
কেইবাটাও সন্মানীয় বেচৰকাৰী অনুষ্ঠানে তেওঁক 'সংগীত মহৰ্ষি', 'সংগীত যুৱৰাজ' আদি উপাধিৰে সন্মানিত কৰিছে।
৯. জুবিন গাৰ্গ: এজন ব্যক্তি নহয়, এটা আৱেগ
অসমীয়া মানুহৰ বাবে জুবিন গাৰ্গ কেৱল এজন চেলিব্ৰিটী নহয়, তেওঁ এটা অনুষ্ঠান, এটা আৱেগ। তেওঁৰ মাজত যুৱ প্ৰজন্মই বিচাৰি পায় এক মুক্ত, স্বাধীন আৰু উদাৰ আকাশ। ফঁ ফঁীয়া অসমীয়া ভাষা ক’বলৈ লাজ পোৱা প্ৰজন্মক তেওঁ পুনৰ নিজৰ ভাষা-কৃষ্টিৰ প্ৰতি গৌৰৱ কৰিবলৈ শিকালে। তেওঁৰ সাজ-পাৰ, কথা কোৱাৰ শৈলী আৰু জীৱন ধাৰণৰ পদ্ধতি অত্যন্ত সৰল, যিয়ে তেওঁক সাধাৰণ মানুহৰ তেনেই আপোন কৰি তোলে।
প্ৰয়াত সুধাকণ্ঠ ড° ভূপেন হাজৰিকাৰ পিছত যদি কাৰোবাৰ সমগ্ৰ অসমক একত্ৰিত কৰাৰ বা জনতাৰ ওপৰত সৰ্বাত্মক প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰাৰ ক্ষমতা আছে, তেওঁ হৈছে জুবিন গাৰ্গ।
১০. উপসংহাৰ
সামৰণিত ক’ব পাৰি যে জুবিন গাৰ্গ অসম আইৰ এক অমূল্য ৰত্ন। তেওঁৰ সৃষ্টিৰাজিয়ে অসমীয়া সাংস্কৃতিক জগতখন চহকী কৰাই নহয়, ইয়াক এক আধুনিক সুৰীয়া গতি প্ৰদান কৰিলে। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিভা অনন্য আৰু তেওঁৰ কৰ্মৰাজি অনাগত যুগ যুগ ধৰি অসমীয়া সমাজৰ বুকুত জিলিকি থাকিব। বৰ্তমান সময়তো তেওঁ সমানেই সক্ৰিয় হৈ অসমৰ কলা-সংস্কৃতিৰ পথাৰখন চহাই আছে। এই মহান, উদাৰ আৰু সৃষ্টিশীল শিল্পীগৰাকীৰ সুস্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘায়ু কামনা কৰাটো প্ৰতিগৰাকী অসমীয়াৰে এক অন্তৰংগ ইচ্ছা।
Post a Comment